Bir Mimar Sinan eseri olan Sehzadebasi Cami'nin 1990'li yillarda devam
eden restorasyonunu yapan firma yetkililerinden bir insaat muhendisi,
caminin restorasyonu sirasinda yasadiklari bir olayi tv'de soyle
anlatmisti.
"Cami bahcesini cevreleyen havale duvarinda bulunan
kapilarin uzerindeki kemerleri olusturan taslarda yer yer curumeler vardi.
Restorasyon programinda bu kemerlerin yenilenmesi de yer aliyordu. Biz
insaat fakultesinde teorik olarak kemerlerin nasil insaat edildigini
ogrenmistik fakat tas kemer insaasi ile ilgili pratigimiz yoktu. Kemerleri
nasil restore edecegimiz konusunda ustalarla toplanti yaptik. Sonuc olarak
kemeri alttan yalayan bir tahta kalip cakacaktik. Daha sonra kemeri yavas
yavas sokup yapim teknikleri ile ilgili notlar alacaktik ve yeniden
yaparken bu notlardan faydalanacaktik.
Kalibi soktuk. Sokmeye kemerin kilit tasindan basladik.
Tasi yerinden cikardigimizda hayretle iki tasin birlesme noktasinda olan
silindirik bir bosluga yerlestirilmis bir cam siseye rastladik. Sisenin
icinde durulmus beyaz bir kagit vardi. Siseyi acip kagida baktik. Osmanlica
bir seyler yaziyordu. Hemen bir uzman bulup okuttuk. Bu bir mektup idi ve
Mimar Sinan tarafindan yazilmisti. Sunlari soyluyordu. "
"" Bu kemeri olusturan taslarin omru yaklasik 400 senedir.
Bu muddet zarfinda bu taslar curumus olacagindan siz bu kemeri yenilemek
isteyeceksiniz. Buyuk bir ihtimalle yapi teknikleri de degiseceginden bu
kemeri nasil yeniden insaa edeceginizi bilemeyeceksiniz. Iste bu mektubu
ben size, bu kemeri nasil insa edeceginizi anlatmak icin yaziyorum. " Koca
Sinan mektubunda boyle basladiktan sonra o kemeri insa ettikleri taslari
Anadolunun neresinden getirttiklerini soylerek izahlarina devam ediyor ve
ayrintili bir bicimde kemerin insaasini anlatiyordu.
Bu mektup bir insanin, yaptigi isin kalici olmasi icin
gosterebilecegi cabanin insan ustu bir ornegidir. Bu mektubun ihtisami,
modern cagin insanlarinin bile zorlanacagi tasin omrunu bilmesi, yapi
tekniginin degisecegini bilmesi, 400 sene dayanacak kagit ve murekkep
kullanmasi gibi yuksek bilgi seviyesinden gelmektedir. Suphesiz bu yuksek
bilgiler de o koca mimarin erisilmez ozelliklerindendir. Ancak erisilmesi
gercekten zor olan bu bilgilerden cok daha muhtesem olan 400 sene sonraya
cozum ureten sorumluluk duygusudur .....